8 april 2016

Vaginale ongemakken

Veel vrouwen hebben er last van, maar ze praten er weinig over. Het lijkt zelfs nog een taboe te zijn. Jeuk, pijn, te veel vocht (afscheiding) en te weinig vocht (vaginale droogheid) zijn de belangrijkste vaginale ongemakken.

Hoe komt dat, moet je je zorgen maken en is er iets aan te doen? Wat zijn de meest voorkomende vaginale ongemakken en hoe verzorg je de intieme zone?

In de loop van een vrouwenleven kan er heel wat gebeuren, ook in en rond de vagina. Veel van die veranderingen zijn een gevolg van een verstoord evenwicht in de microflora, of microbioom, zoals het tegenwoordig vaak genoemd wordt. Zeg maar de schimmeltjes en bacteriën die de vagina bewonen.

Normale bewoners


Het is een raar idee, maar net als in de darmen leven er ook in de vagina vele bacteriën en schimmels. Wel heel andere bacteriën en schimmels, want elke ruimte in het lichaam heeft zijn eigen eigenschappen en zijn eigen bewoners. De normale bewoners in de vagina zijn onder andere Gardnerella, lactobacillen en diverse andere soorten. Ze leven vredig samen, zoals verschillende bevolkingsgroepen in een woonwijk vredig kunnen samenleven.

Verstoring


Soms gebeurt er iets waardoor de lieve vrede wordt verstoord. Dan gaat een van de bevolkingsgroepen in de vagina de andere overheersen. Of er komt een vreemde soort die het evenwicht in de war brengt. Bijvoorbeeld een bacterie van de huid of uit de darm. Zo kan de Candida-schimmel - een normale bewoner van de darm - in de vagina terechtkomen. Bij een deel van de vrouwen geeft dit geen problemen, maar bij anderen - vooral  als het vaginamilieu is verstoord - kunnen de Candida-schimmels er welig tieren. En dan zijn er nog de indringers die je kunt oplopen met een soa, zoals Trichomonas, Chlamydia of gonorroe.

Afscheiding


Bij een verkeerde verhouding van vaginabewoners reageert het vaginaslijmvlies vaak met afscheiding. De reukloze, witte, brokkelige ‘Hüttenkäse-achtige’ afscheiding is een bekend kenmerk van Candida. Bij bacteriële vaginose - dat wil zeggen als bepaalde bacteriën te hard gaan groeien ten koste van de andere - kan een naar vis ruikende, grijswitte afscheiding optreden. Bij beide aandoeningen kun je ook last hebben van jeuk en irritatie. Vaginale afscheiding kan ook een symptoom zijn van een soa, bijvoorbeeld van gonorroe, herpes, Chlamydia of Trichomonas. Bij gonorroe of bij Trichomonas kun je geelgroene afscheiding krijgen die onaangenaam ruikt. Afscheiding hoeft trouwens niet te betekenen dat er een infectie en/of een verstoord evenwicht is, want in de loop van de normale cyclus kan de hoeveelheid afscheiding ook veranderen. Zo is er rond de eisprong meer afscheiding dan in de rest van de cyclus. Toegenomen vaginale afscheiding komt vooral voor bij vrouwen tussen 20 en 35 jaar, zo bleek in 1990 uit een onderzoek. Overigens  ben je geneigd om bij verhoogde vaginale afscheiding inlegkruisjes te gebruiken, maar dat is niet verstandig. Een inlegkruisje kan irriteren, waarop het weefsel reageert met nog meer afscheiding.

Of juist niet


Maar de vagina en schaamlippen kunnen ook droog aanvoelen. Dan kun je last krijgen bij het vrijen omdat je niet meer zo snel vochtig wordt van binnen. De vagina en de schaamlippen kunnen aanvoelen als schuurpapier.  En niet alleen het vrijen is pijnlijk, ook in het dagelijkse leven kan het droogteprobleem last geven. Bijvoorbeeld bij het lopen of bij het fietsen kunnen droge schaamlippen tegen elkaar schuren. En als de wanden van een droge vagina tegen elkaar gaan zitten, kan dat ook irriteren en een branderig gevoel geven.