15 juni 2018

Frontoffice of backoffice - De apotheek van het Prinses Máxima Centrum

Apothekersassistenten in het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie werken ‘frontoffice’ of ‘backoffice’. Niet de klassieke verdeling in klinisch of poliklinisch.


Hier volgt een deel van het interview. Lees het volledige interview in UA 3-2018.

Alle zorgverleners gaan naar het kind toe. Ook apothekersassistenten; dat heet ‘frontoffice’. Je staat dan aan het eind van de medicatieketen en hebt overleg met het zorgteam, de patiënten en hun ouders. Werk je aan het begin van de medicatieketen – in de logistiek, bereiding, controle en uitgifte – dan heet dat ‘backoffice’.

Iedereen die in het Prinses Máxima Centrum werkt, zet zich 100% in voor kinderen met kanker: voor hun behandeling - en hopelijk genezing - en voor een optimale kwaliteit van leven. Voor een kind met kanker moet het leven zo normaal mogelijk doorgaan – met de ouders in de buurt, met de mogelijkheid om naar school te gaan, te spelen of te sporten. Ook bij de apothekersassistenten is deze missie geworteld. Het was de reden om er te solliciteren, vertellen Christien Marsman, Tineke Kranenburg, Elly Knijnenburg en frontoffice-teamleider Karima Bouzbib.

Alle zorg rondom het kind

De frontoffice-apothekersassistenten houden zich bezig met de farmaceutische patiëntenzorg en maken deel uit van het zorgteam, vertelt Elly: “We voeren medicatieverificatie uit bij opname, geven uitleg over de medicatie, praten met patiënten over hoe ze de medicatie ervaren en voeren uitgiftegesprekken bij ontslag.”

Onderzoeken, gesprekken, behandeling, alles vindt plaats bij het kind, meestal aan bed. ’s Morgens wordt per patiënt alle medicatie voor de komende 24 uur naar de ouder-kindkamer gebracht, waarna de verpleging zorgt dat de juiste medicatie op het juiste tijdstip wordt aangeboden.

Maatwerk

Zijn er bepaalde protocollen of toedieningsvormen voor kinderen? Bijvoorbeeld om vieze smaak te maskeren, een grote tablet te verkleinen, prikangst te vermijden? “Elke farmacotherapie is maatwerk”, antwoordt Elly. Er is geen standaardaanpassing. Als apothekersassistenten kijken we mee wat de mogelijkheden zijn - en het kind neemt de beslissing.” Nu farmacogenetica steeds meer ‘gemeengoed’ wordt, is de therapie nog meer op de individuele patiënten afgestemd. “We doseren niet op basis van gewicht maar patiëntspecifiek op farmacogenetische kenmerken of tumorgenetische kenmerken. Zo is bekend dat het metabolisme van geneesmiddelen bij donkere mensen en Aziatische mensen anders is. Daar wordt rekening mee gehouden.”

 

Backoffice

Voor Christien Marsman, die in de backoffice werkt, was de keuze om bij het Prinses Máxima Centrum te solliciteren snel gemaakt. “Het specialisme kinderoncologie vind ik erg interessant. Ook de grote apotheek, de nieuwe technieken en het onderzoek trokken mij aan.” Twee bereidingsrobots zullen de assistenten veel werk uit handen nemen. Ze bereiden geen cytostatica - dat doen de apothekersassistenten handmatig - maar wel alle andere parenteralia. Zowel infuuszakken als spuiten komen geëtiketteerd en wel uit de robot. “Alles wordt op naam bereid”, licht Christien toe. “Allemaal maatwerk, want geen kind krijgt hetzelfde.” Deze gespecialiseerde bereidingsrobots zijn de eerste in Europa en de trots van het Prinses Máxima Centrum.

Zorg en research

In het Prinses Máxima Centrum zijn zorg en onderzoek sterk verweven. “Alle patiëntjes krijgen de vraag of ze willen meedoen in een klinisch onderzoek”, vertelt Tineke, die klinisch geneesmiddelenonderzoek als aandachtsgebied heeft. “Soms wordt de medicatie uitgegeven op nummer en weten we niet wat het kind krijgt.” Maar ook met bekende en geregistreerde medicijnen wordt onderzoek gedaan. Over de effectiviteit en de bijwerkingen bij kinderen is vaak niet zoveel bekend. Daarom wordt elk kind gevolgd met vragenlijsten en metingen. Zo kan de medicatie in de toekomst nog beter op de patiënt worden afgestemd.

Net als de andere zorgverleners zullen ook de apothekersassistenten - zeker die van de frontoffice - te maken krijgen met trieste momenten. Met kinderen die lijden, of overlijden. Karima: “Als je hier komt werken, dan moet je je ervan bewust zijn dat je met heel zieke kinderen werkt. Je zult trieste dingen meemaken, maar je draagt ook je steentje bij aan het beter maken van kinderen en aan de wetenschap.”